Laŭ decido de la Estraro de UEA, la 102a Universala Kongreso de Esperanto traktos la temon Turismo kaj evoluo: vojoj al daŭripovo. Tiun elekton inspiris la decido de Unuiĝintaj Nacioj (UN), nomi la jaron 2017 la Internacia Jaro de Daŭripova Turismo por Evoluigo.

“La nuntempa amasa turismo kreskis el ideoj kaj entreprenoj, kiuj formiĝis en la sama epoko kiel Esperanto, – komentas Mark Fettes, la Prezidanto de UEA. – Ĝi havas grandan potencialon interproksimigi homojn, sed ĝi povas ankaŭ esti medi- kaj kultur-detrua. En tempo, kiam la mondo serĉas daŭripovajn solvojn por siaj problemoj, la ligiteco inter tutmonda komunikado kaj tutmonda vojaĝado fariĝis grava demando”.

Kvankam laŭ la statistiko de UN, preskaŭ dekono de ĉiuj laborpostenoj tutmonde rilatas al turismo, laŭ Taleb Rifai, la Ĝenerala Sekretario de la Monda Turisma Organizo, ;a signifo de tiu ekonomia sektoro estas ofte subtaksata. Precipe en la ekonomie plej malfortaj landoj, la disvolvo de daŭripova turismo povus esti efika rimedo en la streboj por forigi akutan malriĉecon – la unua el la 17 Celoj por Daŭripova Evoluigo (CDE), kiuj nun gvidas la laboron de UN. Ankaŭ ĉe aliaj el la CDE, ekzemple Celo 8, pri ekonomia evoluo, Celo 12, pri daŭripovaj konsumado kaj produktado, kaj Celo 14, pri protektado de la oceanoj, turismo starigas samtempe grandajn problemojn kaj grandajn ŝancojn.

En sia rezolucio proklamanta la Jaron, la Ĝenerala Asembleo de UN aparte substrekis la kulturan signifon de turismo “por nutri pli bonan interkompreniĝon inter la popoloj ĉie, por pligrandigi la konscion pri la riĉa heredaĵo de diversaj civilizacioj, kaj por disvolvi pli profundan aprezon de la propraj valoroj de diversaj kulturoj, tiel kontribuante al la plifortigo de paco en la mondo”. Tiuj ideoj, tiel proksimaj al tiuj de la esperantistoj, substrekas la valoron de pli vasta kleriĝado, diskutado kaj agado pri daŭripova turismo — ne nur en la 102a UK mem, sed ankaŭ en pli longa perspektivo.

“Nia movado konsistas el homoj scivolemaj pri aliaj landoj kaj kulturoj, kiuj volas renkonti la lokanojn en rilatoj de egaleco, – klarigas Fettes. – Tio estas jam valorega kontribuo al la koncepto pri daŭripova turismo. Ni povus tamen fari multe pli por disvolvi la edukan kaj medikonscian flankojn de la turismo en Esperanto. Mi esperas, ke la kongreso en Seulo helpos inspiri novajn ideojn kaj novajn iniciatojn sur tiu kampo”.

Fonto: Gazetara Komuniko de UEA, 2016, №643.

Andreo Grzębowski

Bydgoszcz, centro de Kujavia-Pomeria vojevodio en la norda parto de Pollando, diskoniĝis en Esperantujo pro la vasta utiligo de Esperanto en turismo. Ĉi tiu agado estas intime ligita kun la nomo de Andrzej “Andreo” Grzębowski.

Grzębowski, mem pasia vojaĝanto, estis estrarano de Pola Esperanto-Junularo pri turismo. Diplomiĝinte pri historio en la universitato Kopernik (Toruno), en 1966 li gajnis en konkurso direktoran postenon en la junulara vojaĝoficejo Juventur (Bydgoszcz) kaj ekuzis Esperanton en sia laboro, sendante turismajn grupojn kun Esperantaj gvidantoj al Esperanto-renkontiĝoj en Bulgario, Hungario kaj Ĉeĥoslovakio.

La nova etapo komenciĝis post la fondo de la klubo Esperanto somere 1972 ĉe la strato Skłodowska-Curie, 10. Ĝuste tie poste troviĝis sidejo de turisma oficejo de PEA (Pola Esperanto-Asocio) “Esperantotur”. Ĝiajn servojn ĉiujare uzis miloj da loĝantoj de Bydgoszcz.

En 1975 Grzębowski iĝis prezidanto de la asocio Monda Turismo (MT), fondita en 1970 en Vieno kun la celo “faciligi turismon per Esperanto, faciligi al esperantistoj vojaĝi, organizi aŭ partopreni amasturismon por pruvi la valoron de Esperanto”. Samjare startis organizado de ĉiujaraj Internaciaj Foiroj de Esperanto Turismo en Bydgoszcz. En ĉi tiuj foiroj diverslandaj organizantoj de por- kaj peresperanta turismo raportis pri sia agado, prezentis ofertojn kaj faris kontraktojn.

Okaze de la 72a UK en Varsovio (1987) “Esperantotur” ricevis, kiel la 22a turisma oficejo en Pollando, licencon por eksterlanda turismo, kio rezultigis tujan kreskon de Esperanto-turismo. “Esperantotur” dungis 80 oficistojn, duono da ili en Bydgoszcz, organizante Esperanto-turismon por kelkmil personoj jare. (Indas rememori ankaŭ la 68an UK-on – en julio 1983 en Pollando estis nuligita la milita stato, kaj du miloj da poloj uzis la pretekston partopreni la kongreson en Budapeŝto por vojaĝi eksterlanden.)

En 1990 Monda Turismo estis leĝe registrita en Bydgoszcz kiel nekomerca organizaĵo kun “Esperantotur” kiel ĝia turisma servo. Precipe bone funkciis kunlaboro de “Esperantotur” kun esperantistaj turismaj oficejoj en Bulgario, Hungario, Slovakio kaj Benelukso, kiuj ĉefe akceptadis plurajn busajn grupojn. Komence de la 1990aj jaroj al la kunlaboro aliĝis baltianoj kaj ruslandanoj, kaj kreiĝis la populara busa itinero “La blankaj noktoj”, kiu pasis el Pollando tra la Baltaj ŝtatoj al Peterburgo. Trajnajn vojaĝojn al Siberio kaj Centra Azio prizorgis la Turisma Servo de Ruslanda Esperanto-Asocio.

Fine de la 1980aj jaroj la familio Grzębowski en sia propra tereno konstruis la hotelon Esperanto, sed ĉar tiutempe privatulo ne rajtis posedi hotelon, la estraro de PEA aĉetis la grundon kontraŭ simbola sumo por uzi la domon por Esperantaj celoj. La tiamaniere starigita hotelo jure apartenis al PEA. La hotelo ne nur akceptis gastojn, en ĝia salono okazis Esperanto-kunvenoj. Sed nova estraro de PEA en 1993 vendis la terenon kun la hotelo kontraŭ nur 2000 usonaj dolaroj al persono, kiu promesis financi ĝian agadon. (La hotelo daŭre funkcias kun la nomo Pegaz.)

La vastiĝanta Esperanto-turismo bezonis vojaĝgvidantojn kaj ĉiĉeronojn. Por tio en 1991 ekfunkciis Internacia Studumo pri Turismo kaj Kulturo (ISTK). Kiel trijara nepublika postmaturecekzamena lernejo ĝi estas laŭleĝe registrita ĉe koncernaj instancoj en Bydgoszcz. En 1996 la studumo akiris la statuson de klerigejo de la Akademio Internacia de la Sciencoj San-Marino (AIS). La Studumon, realigantan edukadon en Esperanto de profesiuloj por turismo kaj kulturo, finis pli ol mil studentoj el pli ol 90 landoj de Afriko, Ameriko, Azio, Aŭstralio, kaj Eŭropo. Ilin instruis en Esperanto profesoroj kaj aliaj fakuloj el 60 landoj.

Ekde la 1a de aŭgusto 2000, laŭ dekreto de la pollanda ministro pri edukado la diplomoj de ISTK validas kiel oficialaj pollandaj dokumentoj rajtigantaj ĉiĉeronojn kaj vojaĝ-gvidantojn labori en Esperanto.

En 2002 la Internacia Asocio Monda Turismo estis malfondita. La malfacilan financan situacion de la Asocio kaŭzis la monda krizo en aviadila turismo kaj krizo de internacia busa turismo en Pollando. La agadon de MT daŭrigis Internacia Klubo Esperantotur. La gvidadon de ISTK transprenis la Internacia Centro pri Kulturo kaj Turismo.

MT ĉiujare eldonis kaj dissendis al kelkaj miloj da adresoj la Turisman Esperanto-Kalendaron (TEK) kun informoj pri internaciaj Esperanto-aranĝoj kaj internaciaj Esperanto-vojaĝoj. En 2000 estis eldonita kolora mondmapo de MT (10 mil ekz.) kaj en 2001 – poŝatlaso de la mondo en Esperanto.

La lasta TEK, aperinta en 2010, listis nur ĉ. sepdek internaciajn Esperanto-vojaĝojn kun Esperanto-vojaĝgvidantoj por 2011 kaj enhavis la adresojn de reprezentantoj de Esperantotur kaj plej gravajn kontaktadresojn pri studado kaj turismo en 125 landoj de la mondo. TEK-2011 estis dissendita al mil poŝtaj adresoj en la mondo kaj al ĉ. 6500 retadresoj en la mondo, el kio ĉ. 1500 en Pollando.

La internaciaj vojaĝoj kutime estis ligitaj kun partopreno en Esperanto-aranĝo, kiun kompletigis turismado en la ĉirkaŭa regiono kaj/aŭ najbaraj landoj, kio ebligis fari ilin rentabilaj danke al partopreno de neesperantistoj.

Alia specialaĵo estis ĉirkaŭmondaj vojaĝoj, buskaravanoj kaj kombinitaj vojaĝoj. Entute, MT kaj Esperantotur organizis grupvojaĝojn kun Esperanto-gvidantoj al 135 landoj. La plej aktiva mondvojaĝanto, lektoro de ISTK, prof. Remigiusz Mielcarek vizitis pli ol 200 landojn kaj gvidis multajn vojaĝojn en la Suda Ameriko kaj Sud-Orienta Azio.

La turismaj foiroj transformiĝis al Internaciaj Forumoj pri Edukado, Turismo kaj Kulturo. La 40a forumo anoncita por septembro 2014 ne okazis pro tio, ke kelkajn semajnojn antaŭe mortis Andrzej Grzębowski – animo kaj motoro de ĉiuj turismaj kaj edukaj iniciatoj kaj aktivecoj. Apud li dum jardekoj laboris lia edzino Regina Grzębowska, Tomasz Jan Kudriewicz, Milan Zvara, Angel Todorov, Marcel Delforge, Evva Margit, Anna Butkeviĉ, Daniela Emler kaj multaj aliaj.

Halina Gorecka

Ĉi tiu artikolo aperis en la postkongresa, aŭgusta-septembra kajero de La Ondo de Esperanto (2016).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2016, №8-9.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2016/10/trezoro-9

Ĉiuprintempe la Esperanto-klubo Juneco el Vilno okazigas Boatadon. Ĉi-jare ĝi estis jubilea, jam la 50a.

Partoprenis la jubilean Boatadon 31 esperantistoj el Litovio, Latvio, Ukrainio, Pollando, Ĉeĥio, Germanio kaj Katalunio. La 27–29an de majo ili ekskursis kaj traboatis pli ol 20 lagojn kaj lagetojn en la Nacia parko de Aŭkŝtaitio. Ni vizitis antikvan vilaĝon, muelejon de Ginučiai, kie okazis akvaj proceduroj sub la akvofala duŝo, en insulo de lago Baluošas ni festis naskiĝtagojn de naskiĝintoj, okazis baptado de unufojaj boatadantoj.

Ludoj, kantoj, lignofajro, varma vespermanĝo, bela naturo ĝojigis nin ĉiuvespere en tendarlokoj. Bela kultura programo, interkona kaj internacia vespero. Dum la Boatado la orelojn ĝojigis nur Esperantaj vortoj, ĉar aliaj lingvoj estis malpermesataj kaj tion gardis la sekreta Verda Policisto.

Marijus Dilba

Ĉi tiu artikolo aperis en la julia kajero de La Ondo de Esperanto (2016).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2016, №7.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2016/06/litovio-16

Ĉi tiun utilan eldonaĵon jam nun povas legi ĉiu deziranto. Ĝi estas libere elŝutebla en la prezentoformo “pdf” en la retejo de Sezonoj/La Ondo de Esperanto:

http://esperanto-ondo.ru/Pdf/Birstonas-2016.pdf

Pliaj informoj pri BET-52 kaj pri BEToj ĝenerale estas legeblaj en speciala rubriko de nia retejo.
Ĉe represo bonvolu indiki la fonton:
La Balta Ondo: http://sezonoj.ru/2016/06/bet-54/

Ŝipekskurso de Birštonas ĝis Kaŭno (duontaga)

La ŝipekskurso komenciĝos en Birštonas, kaj post kvar horoj vi atingos la urbon Kaŭno (Litove: Kaunas). Dum la ŝipado vi ĝuos pitoreskajn pejzaĝojn de Nemano (Litove: Nemunas) kaj la “artefaritan maron” de Kaŭno. Al Birštonas vi revenos per buso.

Gustumado de litova mieltrinkaĵo (duontaga)

Vi veturos al la malgranda urbeto Stakliškės, kie oni produktas la tradician litovan medon “Midus”. Dum la ekskurso vi vizitos muzeon de medo, ekscios la historion de la deveno de “Midus” kaj la historion de la produktado. Post la vizito de la muzeo vin atendos gustumado de “Midus”.

Bienpalacoj de la etnografia regiono Sūduva (tuttaga)

Dum la tuttaga ekskurso vi vizitos la plej belajn bienpalacojn de la etnografia regiono Sūduva. Komence de la ekskurso vi haltos ĉe la preĝejo de Zapyškis apud Nemano. La preĝejo estis konstruita en la 16a jarcento laŭ malfrua gotika stilo.

Poste vi vojaĝos apud Nemano kaj grimpos sur la kastelmonton de Altoniškis, de kiu malfermiĝas pitoreska pejzaĝo al la valo de Nemano.
La bienpalaco de Gelgaudiškis estis konstruita laŭ la klasika stilo komence de la 19a jarcento. Nuntempe la palaco estas riparita. La palacon ĉirkaŭas malnova parko, kiu estas unu el plej grandaj en Litovio. Dum la vizitado de la palaco vin atendos teatra ekskurso kun nobeloj, ĉasistoj kaj servutuloj de tiu epoko.

En Sudargas ĉe Nemano troviĝas la plej impresa loko de la regiono – kvin kastelmontoj, kiuj memorigas batalojn inter litovoj kaj kruckavaliroj. Ĉi tie estis starigita kastelo de duko Sudargas. La kastelon kruckavaliroj forbruligis en 1317.

La bienpalacon de Zypliai fondis en la 19 jarcento Jonas Bortkovskis, nobelo el la gubernio de Polock. Nun la palaco estas la plej vizitata kultura objekto en la distrikto de Šakiai. La centra palaco estas riparita. En 2012 ĉi tie estis fondita artgalerio kaj muzeo de la etnografia regiono de Zanavykai.

La bienpalaco de Paežeriai, situanta ĉe lago, estas unu el plej bonaj konserviĝintaj en Litovio. Hodiaŭ en la palaco troviĝas kultura centro de la regiono Sūduva kaj la muzeo de la distrikto de Vilkaviškis. En la centro de la bienpalaca ensemblo troviĝas eleganta duetaĝa palaco, kiu estis konstruita en la fino de la 18a jarcento laŭ projekto de Martynas Knakfusas.

La tagmanĝo okazos en la urbo Marijampolė. Post la tagmanĝo okazos mallonga ekskurso tra la urbo. Vi vizitos malgrandan bazilikon de sankta ĉefanĝelo Mikaelo, monaĥejon, fervojan stacidomon, kaj la tombon de gvardia kapitano Andrej Armand. En 1944 li estis vundita dum batalo proksime de Vilkaviškis kaj mortis en hospitalo de Marijampolė. Kelkaj rakontas, ke li estas filo de Inessa Armand kaj Vladimir Lenin (kvankam Lenin kaj Armand konatiĝis en 1909, sed Andrej Armand naskiĝis en 1903).

Antanas Visockas

Pliaj informoj pri BET-52 kaj pri BEToj ĝenerale estas legeblaj en speciala rubriko de nia retejo.

Ĉe represo bonvolu indiki la fonton:
La Balta Ondo: http://sezonoj.ru/2015/12/bet-22/

Ekde 1983 ĉiujare komence de januaro esperantistaj vojaĝantoj kaj turistoj renkontiĝas ĉe la monto Poludnica (1.549 m) en la Malaltaj Tatroj (Slovakio). Ankaŭ ĉi-jara renkontiĝo, kiu okazis la 3–6an de januaro, estis fino de riĉa jaro 2014 kaj starto por la jaro 2015.

Pasint-jare esperantistoj plenumis kelkajn vojaĝprojektojn. Laŭ la projekto “La plej altaj pintoj de EU” supreniris esperantistoj al la du plej altaj balkanaj montoj: Musala (2.925 m) en la bulgara montaro Rila kaj Mitikas (2.917 m) en la greka montaro Olimpo. En la vico de la atingitaj montoj ili estas la 17a kaj 18a. Restas naŭ montoj. Ĉi-jare oni planas supreniri al la plej altaj pintoj sur la Britaj insuloj. La dua projekto estas “Mediteraneo”, kiu celas al la landoj ĉirkaŭ la maro kaj insuloj en ĝi. En 2014 esperantistaj vojaĝantoj vizitis Korsikon, kie ili turismis en insulaj montoj. Krom la du internaciaj projektoj estis plenumitaj du slovakaj projektoj: “Slovakaj montaroj” kaj “Ekkonu Altajn Tatrojn”.

Al turismaj renkontiĝoj kun longa historio apartenas “Ĉantorio” kaj MKR. La unua estis renkontiĝo ĉe la monto Ĉantorio sur la landlimo inter Ĉeĥio kaj Pollando. Ĝi okazis en junio. Kroataj esperantistoj sub la gvido de Vanja Radovanović organizis septembre en la aŭstra urbeto Silian la 25an Montkabanan renkontiĝon.

Unu el la ĉefaj punktoj de Poludnica 2015 estis la tradicia supreniro al la samnoma monto. La pinton sukcese atingis 21 suprenirantoj, kiuj ankaŭ konstruis Esperanto-obon. Oni alportis al ĝi 16,11 kg da ŝtonoj el diversaj lokoj, interalie, koralojn el Indonezio kaj ŝtoneton el la groto Bajdinskaja apud Bajkalo.

Jano Vajs

Ĉi tiu artikolo aperis en la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2015).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2015, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2015/01/slovakio-6/

La Universalaj Kongresoj estas la ĉefaj manifestiĝoj de la Esperanto-komunumo. Ili havas riĉajn programojn kaj ofte okazas en landoj malproksimaj kaj interesaj. Do, la vizitantoj povas ĝui, krom la vivo en Esperanto-etoso, ankaŭ turismadon en lokoj, al kiuj ili alimaniere ne trafus. Kombino de tiuj du eroj – la esperantisma kaj turisma – faras ilin speciale allogaj. Sed, bedaŭrinde, ne ĉiuj kaj ne ĉiam sukcesas ilin viziti…

Do, por tiuj, kiuj ne vizitis la 98an UKon en Rejkjaviko, bona konsolo estos konatiĝo kun la riĉe kaj bele ilustrita broŝuro de Ján Vajs Ultima Thule (la nomo signifas duonmitan antikve priskribitan ekstreme nordan landon, kiun en la mezepoko oni, prave aŭ malprave, identigis kun Islando).

La broŝuro tre detale raportas pri la ĉefaj okazintaĵoj dum la kongreso; preterlasoj se estas, do nur neeviteblaj – ne eblas viziti ĉiujn paralele okazantajn dumkongresajn eventojn! Tamen ĉio plej grava estas menciita kaj fotita. Paralele estas raportoj pri la plej gravaj ekskursoj al la ĉefaj belaĵoj de la lando – varmaj fontoj kaj lagoj, akvofaloj, lafaj kampoj, gejseroj ktp. Ankaŭ pri la unutaga flugekskurso al Gronlando kun ties belaĵoj kaj indiĝenaj inuitoj. Skizo pri unikaj specialaĵoj de la islandaj historio kaj kulturo same ne mankas. Do, neĉeestinto povas sufiĉe bone kompreni, kia estis la kongreso kaj imagi, kiom belas la norda lando.

Kaj al mi, kiu ja estis en la Rejkjavika kongreso, la broŝuro refreŝigis la rememorojn pri Islando; spektinte la fotaĵojn mi kvazaŭ denove spiris la freŝan oceanan aeron… Tial la libreto ne malutilos kiel valora memoraĵo ankaŭ por tiuj, kiuj ĉeestis!

Nikolao Gudskov

Ĉi tiu recenzo aperis en la aŭgusta-septembra kajero de La Ondo de Esperanto (2014).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2014, №8–9.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2014/09/recenzo-41/

Ekde la 1a ĝis la 11a de aŭgusto okazis la 9a RA (Renkontiĝo de Amikoj). RA okazas en diversaj lokoj, kaj ĉi-foje ĝi estis en Altaja respubliko de Ruslando. La renkontiĝon partoprenis 27 personoj el naŭ ruslandaj urboj kaj tri eksterlandanoj.

Dum la renkontiĝo tradicie okazis Esperanto-kursoj por du niveloj, debatoj, konkursoj, sportaj ludoj kaj ekskursoj. La kurson gvidis Rafael Mateos González el Hispanio sia laŭ propra rekta metodo. Jen estas liaj impresoj pri RA-9 kaj intervjuo kun komencantino el Novosibirsko.

Rakontas Rafael Mateos González:

De antaŭ multaj jaroj mi sciis pri la allogo de la regiono de Altaja montaro, ĉe la centro de norda Azio, kiu situas inter kvar landoj: Rusujo, Kazaĥujo, Ĉinujo kaj Mongolujo. Fama rusa pentristo Nikolaj Reriĥ ĝin vizitis kaj priskribas la magion kiu ĉeestas en ĉiuj anguloj de ĝiaj altaj montoj, longaj valoj kaj rapidfluantaj riveroj. Kiam mi instruis Esperanton en Novosibirsko vintre pasintjare, oni informis min ke la venonta RA okazos ĉi-jare en bazejo, kiun ĉirkaŭas altajaj pejzaĝoj kaj tuj mi decidis veni kaj partopreni.

La grupo ekveturis de Novosibirsko mem per aŭtobuseto (kelkaj aliĝis en Barnaulo). La rusa tajgo prezentiĝis al ni laŭ la vojo. Preterpasinte kelkajn urbojn ni fine alvenis al Altajo frumatene, kie ni vizitis la unuajn belaĵojn kaj oni klarigis al ni iomete pri ĝia geografio kaj historio de la norda silka vojo. Ni venis al impresdona monttrapasejo, kie de la arboj pendis teksaĵoj, tradicio de la loka popolo por plibonigi animajn rilatojn al antaŭuloj.

En nia grupo estis 30 homoj kun tri eksterlandanoj: Thierry, franco kiu eklernis Esperanton en la kurso kiun okazigis RA en la bazejo, germano Erik, kaj mi mem, Rafaelo, instruisto de Esperanto tra la mondo. Nia restadejo estis bela turista bazo en valo ĉirkaŭata de altegaj montoj, proksime de loka vilaĝo kaj ĉe rivero kun blankaj rapidveturantaj akvoj. Tie dum 10 tagoj ni havis multe da komuna kunvivado: estis, kompreneble, interkona vespero – multaj ne konis unu la aliajn, malgraŭ tio ke bona kvanto da homoj revenas al RA dum multaj jaroj – konkursoj (la plej bona paro, pri la plej bona amfoto), ludoj, metiejoj pri florfabrikado, instruado de gitarludado, tago de sekreta amiko, kortuŝa kantado ĉirkaŭ la fajro, kaj belegaj ekskursoj.

Por mi estas speciale primenciinda la vizito al Ĉuliŝ Man tra la montrapasejo Katu Jarik, grandega valo, superba pejzaĝo, unu el la plej impresdonaj kiun mi vidis en mia tuta vivo. Por alveni oni bezonas veturi tra sovaĝaj vojoj, plenaj je spirkaptaj lagoj, arbaroj, arĥeologiaj restaĵoj… Ni vizitis akvofalojn kun etoso de legendo, rajdis sur lokaj ĉevaloj kaj la plej kuraĝaj praktikis raftingon (temas pri montrivereta flosado) – la organizantino de RA, Katja Arbekova, preskaŭ falis de la flosboato, kaj estis savita dum lasta sekundo de nia franca amiko!

La kurson de Esperanto ĉeestis kutime sep veraj komencantoj, kelkaj falsaj komencantoj kaj unu aŭ du kiel-vi-fartuloj. La atmosfero estis tre gaja kaj, mi esperas, miaj gelernantoj restos en nia movado. Ankaŭ oni okazigis debaton, kie dezirantoj parolis pri la plej varmaj temoj aktualaj, kaj sociaj, politikaj kaj tiuj kiuj rilatas al Esperanto.

Por mi speciale rimarkindas ke la rilatoj ene de la grupo estis pliriĉigaj: kun Mansur el Rusujo mi parolis pri tataraj popoloj, iliaj kulturoj kaj lingvoj – li mem venas de siberitatara familio; kun Vladimir mi parolis ĉefe pri Esperanto, lingvaj aferoj, situacio en la nuna mondo; kun Elena mi parolis pri ŝia urbo, Krasnojarsko, la movado tie, pri la tempoj de rekonstruo en Rusa Federacio; kun Thierry pri turismomarŝado – li mem tramarŝis la tutan Mongolujon antaŭ jaro – kun Saŝuk pri turisma biciklumado…

Leoneto estas granda bebo, kiu gajigis nian grupon dum la tuta restado, liaj gepatroj renkontiĝis en antaŭa RA kaj, kiel rezulto, jen li jam inter ni. Dum la lasta nokto ni aŭskultis gorĝan kantadon, vere aparta maniero fari muzikon – specialaĵo de popoloj en la centra Azio. Post tio oni rakontis niajn tagojn kaj donacojn ricevitajn de niaj sekretaj amikoj kaj ni malsekretigis nin fine, ĉio ene de jurto, tipa loĝejo de homoj en stepoj mongolaj kaj tataraj.

Mi pretas ripeti la sperton, kompreneble.

Intervjuo kun Irina Gelfenbejn el Novosibirsko:

Katerina: Ĉu vi iam estis en Altajo?

Irina: Jes, multfoje. Kvin aŭ ses fojoj.

Katerina: Kial vi decidis partopreni en Esperanto-aranĝo?

Irina: Mi ŝatas lerni lingvojn. Aŭtune mi konatiĝis kun Rafael Gonzalez en la hispana klubo kaj li bone reklamis la vojaĝon.

Katerina: Kiamaniere vi sukcesis aligi ankaŭ vian amikinon?

Irina: Kiam mi rakontis al ŝi pri Esperanto kaj ebleco vojaĝi, ŝi ekinteresiĝis kaj ankaŭ ekvolis partopreni en RA.

Katerina: Ĉu la renkontiĝo plaĉis al vi?

Irina: Jes. Mi volas ke ĝi daŭru kaj daŭru.

Katerina: Ĉu la kurso de Esperanto plaĉis al vi?

Irina: Jes, estis interese. Mi komencis kompreni la strukturon de la lingvo kaj sencon de la konversacioj.

Katerina: Kiuj estas viaj impresoj pri la instruisto?

Irina: Mi ege ŝatis la metodon. Sen skribado de vortoj kaj gramatiko…

Katerina: Kiuj estas viaj impresoj pri la etoso de RA?

Irina: Multe da interesaj homoj, talentaj, bonkoraj kaj sinceraj…

Katerina: Kion vi ŝatis plejmulte?

Irina: La kurson de Esperanto kaj la kreeman etoson.

Katerina: Ĉu vi planas daŭrigi lerni Esperanton?

Irina: Jes, mi volus.

Katerina: Ĉu vi venos al iu alia Esperanto-renkontiĝo?

Irina: Mi pensas, ke jes.

Katerina Arbekova

Ĉi tiu artikolo aperis en la aŭgusta-septembra kajero de La Ondo de Esperanto (2014).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2014, №8–9.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2014/08/altajo/

Dum tri tagoj ni ekskursos kaj traboatos pli ol 20 lagojn kaj lagetojn, riverojn kaj riveretojn. Ni vizitos muelejon de Ginučiai, kie okazos akvaj proceduroj sub la akvofala duŝo; sur insulo de lago Baluošas ni festos la naskiĝtagojn de naskiĝintoj en majo kaj junio, okazos nokta promenado al la monto Ladakalnis kaj baptado de unufojaj boatadantoj. En la baptado povos partopreni ĉiuj jam baptitaj partoprenantoj. Ludoj, kantoj, lignofajro, varma vespermanĝo, bela naturo atendos vin ĉiuvespere en tendarlokoj. La detalan tagordon ĉiu partoprenanto ricevos surloke. Preparu kulturan programon por internacia vespero.

Dum la Boatado viajn orelojn ĝojigos nur Esperantaj vortoj, ĉar aliaj lingvoj estos malpermesitaj kaj tion gardos la sekreta Verda policisto.

La kolektiĝo de la partoprenantoj okazos la 30an de majo matene en la urbeto Palūšė, situanta je 5 km okcidenten de Ignalina sur la bordo de la lago Lūšiai. Eblas veni la 29an de majo vespere, kai noktumi tie ĉe la lago en tendo. El Vilno al Ignalina veturas trajnoj kaj busoj. La malfermo okazos la 30an de majo je la 12a horo en Paluŝe ĉe la boatluejo.

Pliajn informojn pri la programo, kondiĉoj kaj aliĝo petu ĉe:
Marijus Dilba (prezidanto de Juneco): mardi@takas.lt, tel. +370 685 12244
Olga Strojeva: olga.strojeva@gmail.com, tel. +370 652 82374
Jolanta Dudėnaitė: jolanjo@gmail.com, tel. +370 684 98027

Marijus Dilba

La 4an de januaro, sabate, la partoprenantoj kaj interesuloj ekskursis tra la malnova historia vilaĝo Liptovský Ján. Ili vizitis la ekspozicion “Subtero sub turoj” pri minista tradicio en la supra Liptov-regiono. La dua ekskurscelo estis naturaj travertinaj krateroj, kie oni povas sin bani ankaŭ vintre. De tie kondukas vojeto tra kruta deklivo al nova elrigardejo, el kiu la vilaĝo estas kiel sur manplato kun preĝejoj, nobelaj vilaoj, hoteloj kaj aliaj allogaĵoj.

La oficiala malfermo de la renkontiĝo okazis en la ceremonia halo de la vilaĝa domo kun salutparoloj de la vilaĝestro Juraj Fiľo kaj reprezentanto de EEU Peter Baláž. En la halo estis instalita fotoekspozicio pri la Esperanta vojaĝprojekto “La plej altaj montopintoj de EU”, kiu prezentis la montojn Sinjal (Kroatio) kaj Pico da Montaña (Portugalio), atingitaj dum la jaro 2013. Sekvis kelkaj prelegoj.

La ĉefa dimanĉa programero estis supreniro al la montopinto Poludnica, kiun atingis 41 esperantistoj kaj simpatiantoj el sep landoj. Tie ili plu konstruis Esperanto-obon, al kiu ili alportis 37,39 kg da ŝtonoj el pluraj landoj. Pro la nekutime varma vetero neĝo estis nur en la pinta parto de la monto. Post la supreniro oni refreŝiĝis en la hotelo Máj en baseno kun minerala akvo kaj en saŭno. Vespera programo estis dediĉita al prelegoj.

La Fina Ven(k)o: esperantistoj sur la pinto de Poludnica (Foto: Vladimír Škuta)

Prelegoj daŭris lunde: entute dum tri tagoj estis prezentitaj 14 prelegoj kaj 3 filmetoj. Adam Wilkus post sia prelego organizis kvizon. Estis prezentitaj vojaĝplanoj por 2014, kaj estis lanĉita nova vojaĝlibro pri Islando Ultima Thule.

La tutan programon partoprenis 55 personoj el naŭ landoj. Ankaŭ la 33a Poludnica post unu jaro bonvenigos esperantistojn kaj simpatiantojn. Informoj pri ĝi baldaŭ aperos en la retejo http://poludnica.esperanto.sk

Jano Vajs

Ĉi tiu artikolo aperis en la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2014).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2014, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2014/01/slovakio/