Partoprenis pli ol 210 esperantistoj el dudeko da landoj. La partoprenantaro konsistis el beboj, infanoj, gejunuloj, adoleskuloj kaj pli aĝaj personoj, inter kiuj la plej aĝa estis 92-jarulo, kiu eklernis Esperanton surloke.

Por infanoj oni pretigis tre varian lud-programon kaj manlaborajn atelierojn, spektaklojn, ludojn kaj aliajn aktivaĵojn, inter kiuj ne mankis ĵonglado kaj improviza teatro. Ekstere oni kradrostis sur fajro bananojn kun ĉokolado. La infanajn programerojn prizorgis Nicky Janssen, Christoph Frank kun sia edzino Ines kaj multaj unuopaj gepatroj. Ili prezentis spektaklojn kaj aliajn distraĵojn por ĉies ĝojo. La plej malgrandaj dumtage entuziasme spektis Mazi-kurson kaj vesperaj piĵamaj rakontoj de Nicky Janssen ravis ĉiujn etulojn.

Samtempe okazis diversaj kursoj por komencantoj, progresantoj kaj serio de lingvaj temoj kun diversaj detaloj pri gramatiko kun amuzaj ekzercoj kaj enigmoj. Oni lernis ankaŭ dum la promenado en la naturo. Dum diversaj debatoj oni pridiskutis kiaj Esperanto-kursoj kaj Esperanto-instruistoj estas bezonataj, kiel allogi kaj varbi gejunulojn kaj interesatojn al Esperanto-asocioj?

La programo, kiun kunmetis Betti Maul kaj ŝia filino Milena, estis vere riĉa kaj ĉiu povis trovi ion allogan por si mem. Okazis interesaj prelegoj, diskutrondoj, laborgrupoj, atelieroj, muzikprogrameroj, ĉendancado, lernado de argentina tango, manlaboroj, ekskursoj. Ĉiuvespere estis prezentitaj subtitolitaj filmoj. Oni raportis pri la 100a UK. Per kelkaj bildprezentoj ni povis vojaĝi de Nepalo al Kilimanĝaro, pilgrimadi al Kompostelo, admiri kamenojn de feinoj kaj ĉirkaŭi la tutan mondon bicikle.

Ni ricevis informojn pri Duolingo, pri mirakloj de la pluvarbaro, pri ciferigado kaj ekonomio, pri amaskomunikilaj rilatoj kaj lingvolernejaj retejoj, pri menskalkulado, pri budhisma meditado kaj ĝia filozofio, pri socia kaj politika situacio de la indiĝenaj lingvoj en Afriko, pri Israelo, pri Varsovia Vento kaj pri Arkones. Eblis spertiĝi en tradukado sub gvido de Brian Moon kaj István Ertl. Pri la situacio en Sirio ni rekte eksciis de du rifuĝintoj loĝantaj nuntempe en Germanio. Ili parolis pri siaj spertoj, aktualaĵoj, emocioj kaj aventuroj.

Tre interesa estis serio da diskutoj, kiujn reĝisoris Jesper Jacobsen. Temis pri: “Eŭropo – unio de solidareco ĝis kiu punkto?”, “Kiel protekti tutmondan heredaĵon”, “Energi-politiko kaj klimata ŝanĝiĝo”, “Enmigrado en Eŭropan Union: ĉu krizo aŭ renaskiĝo?”, “La reveno de naciismo en Eŭropo”. Interesis diskutoj kaj spertoj pri familia edukado de infanoj laŭ psikologia vidpunkto.

Eblis gimnastiki, triki, feltumi, kanti, danci kaj alimaniere amuziĝi. Bone funkciis la libroservo de FEL. Post la vesperaj programeroj ni babilis en trinkejo ĉe vino, biero kaj aliaj alkoholaj aŭ senalkoholaj trinkaĵoj ĝis malfruaj noktohoroj. Ne okazis tuttaga ekskurso, sed la partoprenantoj ĝuis plurajn promenojn enurbajn kaj en la naturo. Iuj ĝuis
naĝadon en la urba naĝbaseno.

Post la finiĝinta Internacia Festivalo, la Internacia Vintra Universitato (IVU) transiris al NR, kie okazis la 9a sesio. Temoj de la prelegoj estis: “Vivo sur foraj planedoj”, “Amo”, “Revolucio de Einstein”, “Nanoplanedoj”. Ĉe la fino la ĉeestantoj povis trapasi ekzamenon, kaj la sukcesintoj akiris AIS-ateston.

Dum la vesperoj ni havis okazon spekti pupteatraĵon kun magiaĵoj de Christoph Frank, ĝui koncerton de baladoj pri amo kaj morto de Birke kaj Bertilo, aŭskulti romantikajn kanzonojn de Ĵomart kaj Nataŝa, kvarvoĉan ĥoron sub gvido de Jesper Jacobsen. Estis organizitaj la kvizo Risko kaj diversaj eksperimentoj pri fiziko, kie oni devis diveni – kio okazos?

La Silvestra vespero komenciĝis per bufeda manĝo, poste estis disdonataj atestiloj al partoprenantoj de la IVU-ekzamenoj. Noktomeze ekstere eksplodadis piroteknikaĵoj, kiel bonvenigo de la Nova Jaro 2016, kaj interne ni tostis bondezirante ĉion plej bonan kaj dancis ĝis la mateniĝo.

La partoprenantoj de la 14a NR ĝuis buntan program-oferton kaj amikecan etoson. Dum la lasta adiaŭa vespero pluraj kontribuis al varia programo ne nur per muziko kaj kantado. Oni sukcesis venigi ĵurnalistojn kaj poste aperis artikoloj pri la aranĝo en la germana kaj franca gazetoj kaj televidelsendo en TV8 Moselle-Est.

Liba Gabalda

Ĉi tiu artikolo aperis en la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2016).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2016, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2016/01/nr-2

Multaj homoj esperis tion, sed verŝajne apenaŭ iu aŭdacis serioze prognozi tian sukceson. La prezidanto de TEJO, Łukasz Żebrowski, konfesis, ke “ni ne supozis, ke la interesiĝantoj tiom rapide iĝos realaj lernantoj”.

Kelkaj Esperanto-parolantoj fulmrapide trairis la lecionojn: ili povas fari testojn, kiuj permesas transsalti kompletajn lecionarojn. Tiel ankaŭ progresantoj povas por plulernado facile uzi la kurson, kiu instruas proksimume 2000 vortojn – pli ol la plej multaj aliaj Esperanto-kursoj.

La unua vera komencanto pretis post nur tri tagoj, la dua post ses tagoj. Kun tiuj du junaj virinoj tiam jam eblis interparoli en Esperanto. La registraĵoj per skajpo troviĝas ĉe youtube.com (serĉu duolingo+esperanto aŭ “Esperanto in 6 Days with Duolingo”)

La kurso ekprepariĝis en septembro 2014 sub gvido de Chuck Smith kaj Ruth Kevess-Cohen. Dume kolektiĝis jam antaŭaliĝoj – fine estis pli ol 20 mil lernemuloj. Nun la teamo havas dekon da kunlaborantoj – tre bone por plupoluri la kurson, kiu ekzistas nuntempe nur en plibonigenda “beta-versio”. Ĉiutage alvenas centoj da proponoj, kiujn indas konsideri.

Certe la nombroj estas imprese altaj kompare kun kutimaj Esperanto-kursoj. Ni konsideru, ke Duolingo estas tre sukcesa lingvolernejo kaj akiris ene de kelkaj jaroj por entute 14 lingvoj tutmonde jam 100 milionojn da lernantoj, el kiuj 20 milionoj nuntempe aktivas. Se oni eliras iom optimisme de unuprocenta potencialo, eblus atingi iam 200 mil Esperanto-lernantojn. Kompreneble multe dependos de tio, kiom da ĝenerala informado pri Esperanto okazos, ĉefe en amaskomunikiloj en kaj ekster la reto. Kaj de la buŝ-al-orela rekomendado…

La publikigo de la kurso stimulis intereson pri Esperanto ĉe kelkaj ĵurnalistoj, kiuj raportis kaj intervjuis, ĉefe en usonaj gazetoj kaj radio. Krome ekzemple la lernhelpa retejo Memrise jam preparis vortliston surbaze de la Duolingo-vortaro. Evidente Esperantujo supreniris signifan ŝtupon.

La konvinkaj ecoj de Duolingo, kiuj altiris entute tiom multajn lernantojn, verŝajne konsistas el kombino de etaj lernunuoj kun ludemo. Oni ne komencas per legado de longa teksto, sed tuj plenumas ekzercojn, ekzemple: Kio estas la traduko de “ne” en la angla? Elektu, kiu bildo (kun vorto) kongruas kun la angla “man”? La lernanto vidas la progreson ĉe la ekzercetoj kaj fine de la leciono ricevas poentojn, kiuj estas komparataj kun la rezultoj de aliaj lernantoj, kiujn oni povas aldoni kiel “amikoj”.

Se vi deziras subteni la lernadon, eble iru al la diskutejo duolingo.com/topic/915/sent kaj respondu demandojn. Aŭ invitu homojn partopreni – atentigante, ke ankoraŭ temas pri testa versio.

Lu Wunsch-Rolshoven

Ĉi tiu artikolo aperis en la julia kajero de La Ondo de Esperanto (2015).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2015, №7.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2015/06/duolingo/

Infanoj neniam enuas en NR (El la fotaro de Klaus kaj Inge Rumrich)

Ĉi-foje la Novjara Renkontiĝo okazis en Bitburg, iom norde de Treviro (Trier), kie ni jam gastis antaŭ tri jaroj. Ĉeestis dum la semajno ĉirkaŭ novjaro entute 162 homoj el deko da landoj – sesdeko da homoj el Germanio kaj cento el eksterlando, plejparte el Belgio, Francio, Luksemburgio (tuj apuda), Hispanio kaj Italio. Kiel kutime partoprenis kvardeko da infanoj kaj dudeko da junuloj ĝis dudekjaraj.

En la vesperoj okazis multaj diversaj programeroj, interalie: Interŝanĝo de hejmlandaj manĝaĵoj kaj trinkaĵoj (dum kio bele okazis la interkonatiĝo), teatraĵo de Christoph Frank Kokino Henjo, koncerto de Kimo, granda kvizo Ĝepardi’ de Timwi kaj Carolin, revuo de revuoj de István Ertl, Silvestra balo, improviza teatro kaj la tradicia adiaŭa vespero. Belaj laŭ sia speco estis ĉiuj tiuj ofertoj – plej eksterordinara estis eble la scienca kvizo de Klaus Rumrich: Li montris la aranĝon de pluraj eksperimentoj (plejparte fizikaj); poste kandidatoj kaj la publiko provis diveni, kio okazos post enŝalto de kurento, faligo de objekto, turno de rado ktp. Ofte la rezulto estis sufiĉe surpriza kaj neniu divenis ĝin antaŭe.

El la longa vico de pluraj dekoj da pliaj programofertoj: Okazis enkondukoj en du programlingvojn (Prologo kaj Scala) kaj ĝenerala enkonduko en programadon de komputiloj. Kreiĝis animaciaj filmoj, trikiĝis bestetoj, origamie faldiĝis papero, oni dancis tangon kaj la junuloj lernis salsa-danci, meditis budismemuloj, kunvenis masaĝemuloj kaj amantoj de gimnastika senstreĉiĝo, ekskursis naĝantoj, promenis migremuloj; prezentiĝis la Vikia Vortaro (ViVo), maklerejo.de, Beletra Almanako, ILEI kaj ties venonta konferenco, la bildlingvo Bliss, kaptiloj de la angla lingvo, rakonto pri la traduko de infanlibro en la eŭskan, la maldiferencoj inter viroj kaj virinoj, kosmoŝipo Rosetta, kvidiĉo, la Verdaj Skoltoj, bicikla vojaĝo ĉirkaŭmonda, dekmonata rondvojaĝo en Sudameriko; kunvenis spertointerŝanĝa rondo pri edukado de infanoj (kaj iom poste alia rondo pri la demando, kiel elteni gepatrojn). Oni lernis, kiel konstrui bonan domon (nu, almenaŭ la bazon…), solvis matematik-rilatajn enigmojn, diskutis pri amaskomunikilaj rilatoj, Esperanto kaj sekso (kiel paroli pri homoj nek viraj nek inaj), pri la (kun)financado de Google kaj Facebook pere de la Esperanto-movado kaj pri krizo aŭ progreso de Esperantujo. Prezentado de filmoj kaj diversaj ludoj kutime nokte finis la programan oferton – aliaj senprograme kafejumis, kio kompreneble estis ŝatata okupo ekde la mateno.

La infanojn oni okupis per plej diversaj manlaboraj grupoj kaj interalie piĵamaj rakontoj (tiu multjara oferto ĉi-jare kondukis al piĵamaj rakontoj por plenkreskuloj, iom malpli dormigaj ol la infana varianto…). Por unu posttagmezo Christoph Frank preparis la tradician “dom-ludon”, dum kiu la partoprenantoj (ĉi-foje teamoj de infano, junulo kaj plenkreskulo) en multaj stacioj devas plenumi diversajn taskojn.

Por Esperanto-lernantoj, -progresantoj kaj -perfektiĝemuloj estis ofertataj diversaj kursoj, interalie Mazi-kurso, konversacio kaj tradukateliero. La muzikemuloj kantis en kvarvoĉa ĥoro kaj prezentiĝis dum la adiaŭa vespero – ankaŭ por la infanoj estis pluraj kantofertoj. Gerd prezentis al ni la libroservon de FEL, Antverpeno, Belgio, kiel ŝi brile faris jam dum multaj NR-oj.

Entute la jam 13a Novjara Renkontiĝo kun NIS, la kunveno de la junuloj, ŝajne denove plaĉis al la partoprenantoj. Kaj tio plejparte ŝuldiĝas al la entuziasma kunagado de pluraj dekoj da personoj, kiuj ĉiuj donas sian kontribuon por la granda mozaiko.

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Ĉi tiu artikolo aperis en la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2015).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2015, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2015/01/244nr/

Kial ili elektis la nomon “Esperanto” kaj kial la turisma entreprenego TUI apogis tion? Kial simile subtenis nin dum la pasintaj jaroj BMW, la Cirque du Soleil, granda germana hotelo Esperanto, BT Global Services, la ĉina registaro k. a. Kial la vikipedio-kunlaborantoj petas, ke ĉiu lingvo-versio enhavu artikolon pri Esperanto? Kial Google Translate tradukas Esperanton?

Ili akceptas nian mesaĝon kaj la faktan uzadon de Esperanto. Nia lingvo kompare kun aliaj lingvoj kutime troviĝas ie inter la 15a kaj 50a loko (inter ĉ. 6000 lingvoj de la mondo) – simile kiel la dana aŭ serba-kroata lingvoj. Ni multege progresis ekde 1887. Kaj ni plu progresas – ekzemple en Hungario la nombro de Esperanto-parolantoj kvarobliĝis
inter 1990 kaj 2011.

Kaj kion ni faru estonte?

– Ni plu ĝuu Esperanton. Tio estas bona por ni kaj ĝuo estas alloga por eksteruloj.

– Due ni plukonstruu Esperantujon.

– Trie ni plibonigu kaj intensigu nian eksteran informadon. Indas prezenti Esperanton kaj Esperantujon de hodiaŭ. Ni prisilentu niajn planojn pri fina venko, dum ĝi estas tiom for. Ankaŭ pri la angla ne indas multe paroli. Nek batali kontraŭ Esperanto-malamikoj. Por sukcesigi Esperanton ni prezentu ĉefe ĝin mem.

Eble mia resuma novjara mesaĝo estas: Ĝuu Esperantujon kaj parolu pri tio!

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Ĉi tiu artikolo aperis en la marta kajero de La Ondo de Esperanto (2014).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2014, №3.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2014/02/233gimnastiko/

La Novjara Renkontiĝo de Esperantoland estas kvazaŭ vintra REF (Foto: Gretel Schumann)

Ŝajne la urbo Saarbrücken kun sia situo ĉe la francia-germania landlimo aparte logas Esperanto-parolantojn por komune festi.

Jam antaŭ tri kaj kvar jaroj estis iom pli ol 190 partoprenantoj en la sarbruka NR, ĉi-foje eĉ 203 homoj venis por festi la novan jaron tie en internacia rondo. El tiuj estis 82 junuloj ĝis 20 jaroj en la junulara programo NIS; proksimume duono el ili parolas Esperanton kiel denaskan lingvon, kio faras el NR specon de vintra Renkontiĝo de Esperanto-Familioj (REF).

Ankaŭ ĉi-foje la programoferto estis abunda – ofte oni povis elekti inter kvar ĝis sep samtempaj programeroj. Eblis aŭdi prelegojn pri alkoholo kaj aliaj drogoj, pri novaj metodoj de traŭmato-kuracado, esplori la demandon “ĉu la ĉielo falos sur nian kapon?”, ekscii pri Islando, pri lumturoj, pri biciklado ĉe BEMI, pri senkomerca vivmaniero, nutraĵo-disdonado kaj veganismo, informiĝi pri energiproduktado kaj klimatgasa kompensado, kompreni kiel funkcias entreprenmodelado per specialaj komputilprogramoj, kiel oni minejsimile serĉas kaj kunigas viajn datumojn en interreto aŭ kiel oni povas akiri monon por nekomerca projekto. Estis prezento de la historio de Kelmis, de la komputeko, de vikia bildvortaro kaj de tio, kion faras kaj kion faru la Akademio de Esperanto. Oni traktis temojn kiel la varbadon por Esperanto, rilatojn al ĵurnalistoj kaj ties rezultojn en televidaj elsendoj. Estis krome du prezentoj de politikaj partioj okupiĝantaj pri Esperanto.

Eblis senstreĉige gimnastiki, budhisme mediti, triki, ĵongli, improvize teatrumi, lerni ĵuĵicuon kaj kalkuladon per sorobano, subteksti filmojn, krei lumfotojn kaj fluoreskajn bildojn, trejni magian prezenton, ekzerci tradukadon, muzikon kaj aparte kantadon, ludi kartojn, triktrakon (kun konkurso), luphomon kaj multajn aliajn ludojn. Okazis la granda kvizo “Ĝepardi’!” kaj ŝerckonkurso – ambaŭ kun entuziasma publiko.

En internaciaj horoj oni gustumis la kunportitajn manĝaĵojn el niaj devenlandoj, montris gestojn, prezentis lingvojn, stereotipojn kaj antaŭjuĝojn, literaturon, vestaĵkodojn kaj fine povis partopreni en kvizo.

La etuloj ludadis, kantetis, plej diverse manlaboris, lernis uzi poŝtranĉilon, dum vespere ili povis ĝui piĵamajn rakontojn. La pli aĝaj junuloj grandparte spontanee uzis sian ferian tempon en la Novjara Internacia Semajno (kaj la organizantoj kelkfoje admiris ilian inventemon…). Interalie ili partoprenis en urboludo kaj danckurso. Granda estis ankaŭ la entuziasmo pri la ludposttagmezo kun unuopaj ludostacioj. En la kursa parto estis diversaj ofertoj por komencantoj, progresantoj pli aŭ malpli (lingvo)ludemaj kaj por konversaciemuloj.

Okazis koncertoj de Kajto kun multaj tradiciaj kaj tre ŝatataj kantoj. Jim Petit prezentis nekutiman kaj aparte plaĉan koncerton sur hindstilaj glitgitaroj. Pluraj partoprenantoj ofertis pianajn kaj gitaran koncertojn kaj krome prezentiĝis unuopaj pecoj dum la muzika vespero. Estis Magia Vojaĝo tra la Mondo, kaj dum la lasta tago de la jaro okazis silvestra balo, kiu dancigis ĝis la frua mateno.

Kelkfoje ni promenis en la apuda arbaro kaj iom esploris la urbon, interalie ties plaĉan naĝejon. Kaj kompreneble en la doma kafejo ni pasigis multan tempon babilante kaj ludante.

Elsendiĝis televida raporto pri NR en la regiona televido kaj du radioelsendoj. Artikolis la sarlanda gazeto kaj dissendiĝis du informoj de la germana novaĵagentejo dpa; sekve de tio publikigis noticojn pri NR ankaŭ pluraj aliregionaj gazetoj kiel Neues Deutschland kaj Focus.

La loko por la venonta 13a NR kun NIS ankoraŭ ne estas fiksita – sed multaj partoprenantoj jam antaŭĝojas denove jarfine festi en NR.

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Ĉi tiu artikolo aperis en la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2014).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2014, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2014/01/232n/

Endome ni spektis diversajn filmojn – pluraj filmetoj de germana Esperanto-filmkonkurso, vojaĝa raporto pri Sumatro kaj prezento de Venezuelo. Ni aŭdis raportojn pri vojaĝoj tra Siberio kaj al Rumanio kaj prelegon pri klimatgasa kompensado. Kaj ni ĝuis la bongustan kuiradon de la domo.

La vetero estis pli vintra ol printempa. Komence eĉ iom neĝis kaj la neĝo restis konstanta. Kiom bele vidi vintran pejzaĝon el varma ĉambro kaj vespere ĝui kamenan fajron!

La venontjara PRINTEMPE okazos je Pasko 2014 en la kunvenejo “Marienburg”, sur monto apud la rivero Mozelo, kun bela rigardo al ambaŭflanka valo.

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Foto de Liba Gabalda

Ĝi estas artikolo el la aprila-maja kajero de La Ondo de Esperanto (2013).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2013, №4–5.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2013/04/223eland/

Entute 161 homoj el 14 landoj ĉeestis en la 11a Novjara Renkontiĝo, kiu okazis de la 27a de decembro 2012 ĝis la ĉi-jara 3a de januaro, apud la germana urbo Xanten (okcidente de la Ruhr-regiono).

En la unua jardeko de sia ekzisto la Novjara Renkontiĝo (NR) sukcese akiris la famon esti la vintra renkontiĝo por Esperanto-familioj – kun riĉa infana programo por la diversaj aĝogrupoj. Ankaŭ ĉi-jare la gaja infanaro el sep landoj, ĉ. 40-kapa, plene ĝuis la riĉan oferton – ĉefe manlaboroj, ludoj kaj kantoj, grandparte kadre de la renkontiĝa temo“revoj kaj sonĝoj”.

Intertempe multaj el la iamaj infanoj fariĝis junuloj kaj nun gaja grupo de dudeko da junuloj inter 12 kaj 20 jaroj denove formis belan kunularon kaj bone amuziĝis dum la jarfina semajno. Pli kaj pli la Novjara Internacia Semajno por junuloj, kadre de NR, allogas kunfestantojn.

En NR dum la jaroj kreskis ankaŭ la prelega programo, kun trideko da diversaj ofertoj, kiu allogas homojn de ĉiu aĝo. Ĉi-foje eblis interalie sekvi prezentojn pri ekstersunsistemaj planedoj, modernaj hejtsistemoj, subkonscia rasismo, financa krizo, amo, Japanio, la venonta Azia Kongreso en Israelo, Ruando (dudek jarojn poste), la projekto Mazingira, Vikipedio kaj libera scio, fotado, ludoj, maŝintradukado, nederlanda biciklo-kulturo, dormado, kondutdependeco, alttalentuloj, persona evoluo, la lingvoprojekto Lidepla kaj budaismaj meditado kaj filozofio. Oni povis partopreni krome en tradukateliero, filmoateliero (kaj spekti aliajn filmojn), en teatra kurso, diversaj masaĝorondoj, trikado, harplektado, ĵonglado, Mahjong-kurso, senstreĉiga gimnastiko, jogo, teatrosporto kaj svingodancado. Aŭ simple iom revadi en la revosalono belege ornamita de Christoph Frank. Kaj kompreneble ni traktis ankaŭ Esperanton mem – temis pri la Esperanto-centroj, nia estonteco (“Kien ni iras?”), Esperanto en politiko kaj la aktualeco de fina venko. Malfacilis enui dum NR…

Pri Esperanto-lernantoj zorgis Mazi-prezentado kaj pliaj kursoj por komencantoj, progresantoj kaj konversacio. Instruemuloj povis sekvi enkondukon en la Cseh-metodon.

En la arta programo ni havis plurajn koncertojn – de jOmO, Tone el Brazilo kaj de la Tuluza fabelrakontistino kaj kantistino Vjera – ĉiuj tri entuziasmigis sian publikon. Vjera prezentis ankaŭ fabelojn kaj laŭtlegis ĉapitrojn el La eta princo. Christoph Frank prezentis la (pup-)teatraĵon La sonĝofranduleto. Kantigis la partoprenantojn en pluraj rondoj Saskia Idzerda kaj Jesper Jacobsen. Kaj en la adiaŭa vespero partoprenantoj impresis per sia arto kaj lerto.

Iom ni ankaŭ forlasis la ejon – por diversaj promenoj, laŭ la apuda lago kaj al la urbocentro de Xanten, kaj ankaŭ al la Arkeologia Parko de Xanten, kie prezentiĝas la romia historio de la urbo. La skoltema junularo kompreneble ankaŭ iom eksterumis.

La internacia renkontiĝo de pli ol cento da homoj kompreneble allogis ankaŭ la gazetojn de la regiono, radion kaj televidon, kiuj ĉiuj afable raportis pri ni.

Venontjarfine Novjara Renkontiĝo kun la Novjara Internacia Semajno por junuloj plej verŝajne okazos en Saarbrücken, germana urbo apud la franca landlimo. Do: Bona bazo por la internacia Esperanto-renkontiĝo. Antaŭĝojas bonvenigi ankaŭ vin la organizantoj Nicky, Betti, Christoph kaj

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Fotoj de Klara Ertl kaj Alina Brücker

Legu ankaŭ artikolojn pri la 9a kaj pri la 10a Novjaraj Renkontiĝoj de EsperantoLand.

Ĝi estas artikolo el la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2013).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2013, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2013/01/220nr/

Intertempe aliĝis jam 111 homoj el 11 landoj al tiu ĉi 11a NR – jes estas ĝuste tiom aktuale, vere Bela internacia miksaĵo – 36 el Germanio, 27 el Belgio, 15 el Francio, 9 el Svislando, 8 el Nederlando, 5 el Hispanio, 5 el Luksemburgio… Aliĝis jam 40 infanoj kaj junuloj ĝis 19 jaroj.

Se vi volas vidi, kiu venos, jen la listo de la plej multaj aliĝintoj. Sube la aĝostatistiko.

Kaj jen la listo de junuloj kaj junaj plenkreskuloj, por kies deziroj ekzistas la programeroj de la Novjara Internacia Semajno (NIS).

Tri koncertoj, kursoj, prelegoj, ekskursoj …

Ĉi-foje estos tri koncertoj, de Tone, JoMo kaj de Patrik (de la grupo Dolĉamar). Estas krome jam listo de dudeko da kursoj kaj prelegoj, kiun vi povas vidi. (Aldoniĝos al la tie videbla programo certe deko da specialaj ofertoj por infanoj kaj junuloj kaj pliaj programeroj por plenkreskuloj.)

Ni faros ekskurson al la Arkeologia parko de Xanten, kiu memorigas ĉefe pri la romia historio de la urbo, kaj certe iom plu esploros la regionon.

Ĉion ĉi preparas por vi la sperta teamo de Christoph Frank, Betti Maul-Propadović kaj Nicky Janssen – kun multaj tre afablaj helpantoj. Grandan dankon al ĉiuj!

Lerni Esperanton en EsperantoLando

Kompreneble estos lingvaj kursoj por komencantoj kaj progresantoj kaj konversacia rondo – por iom subteni la lingvo-lernadon en EsperantoLando.

“Belega loko”

Tion almenaŭ asertas André Müller: “Estas BELEGA loko! La IS antaŭ kelkaj jaroj iam estis tie kaj ĝi estis unu de miaj plej ŝatataj junulargastejoj en Germanio. Mi do povas rekomendi ĝin.” Nu, kial ne sekvi tiun rekomendon?! (Kaj eble legu pliajn komentojn sur la Facebook-paĝo https://www.facebook.com/events/276382699102901/ kaj eble
mem skribu tie.)

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Esperanto-varbado kaj -merkatiko. Unu afero delonge mirigas min: La Esperanto-komunumo (aŭ pli precize la asocioj) asertas, ke oni deziras disvastigi la uzadon de Esperanto, sed en la praktiko la membronombroj stagnas aŭ malkreskas. Kial?

Unu el la kernaj kaŭzoj laŭ mi estas, ke en la Esperanto-asocioj apenaŭ estas fakuloj pri varbado kaj merkatiko. Mi celas “libertempajn fakulojn”, homojn, kiuj legis kelkajn librojn pri tiuj fakoj, partoprenis semajnfinajn seminariojn kaj praktikas tion lige al Esperanto. La disvastigo de Esperanto, la kreskigo de la Esperanto-parolantaro, apenaŭ eblas sen baza scio pri varbado. Jen kelkaj faktoj el diversaj libroj kaj el la praktiko:

Varbado transportu la utilon, la allogon de la produkto. Do la surskribo “Esperanto” ne multe utilas kaj “Esperanto, la internacia lingvo” ja iom informas, sed ne jam logas. Kontraste sloganoj kiel “Amikoj en la tuta mondo – Esperanto, la internacia lingvo” aŭ “Vojaĝi al multaj landoj – Esperanto, la internacia lingvo” ligas pozitivajn ideojn kun Esperanto. Tia prezento de diversaj utiloj de Esperanto kreas allogon ĉe la celitaj homoj.

Varbado bezonas belecon. Plejparte estas la subkonscio, kiu igas nin agi; logas nin belaj aferoj kaj la atendo de plezuro. Se afiŝo estas bela, ĝi igas multajn homojn plu rigardi ĝin. Gravas la grafika aranĝo, eble bildoj de homoj kaj de vojaĝoj, naturo aŭ urboj.

Varbado bezonas ripetadon. Se informo pri Esperanto atingas homon dekfoje, oni havas proksimume la kvindekfojan probablon, ke tiu homo vere eklernos Esperanton, ol se la informo atingas tiun homon nur unufoje. Do ni uzas niajn tempon kaj monon multe pli efike. Sekve estas saĝe koncentri sin al malgranda celgrupo – lernantoj de unu gimnazio, studentoj de du/tri universitataj institutoj kaj la apuda studenta manĝejo.

Novaj aferoj atingas la publikon per unuopaj grupoj. Egale kiun novan aferon oni surmerkatigas, preskaŭ certe en la unua fazo oni atingos nur ĉ. du procentojn de la entute eblaj klientoj, asertas la teorio pri Disvastiĝo de Novaj Aferoj. Temas pri t. n. pioniroj (aŭ novigantoj), homoj malfermaj al novaj aferoj, ofte junaj homoj, altnivele edukitaj. Ili akceptas la novaĵon, ĉar ĝi estas interesa. Ni ne asertu, ke jam multaj homoj uzas – kontraste eblas elstarigi, ke estas nur malmultaj homoj, sed speco de elito, kiu jam uzas la novan aferon.

Nur post la pioniroj venas la “fruaj adoptantoj”, ofte opinigvidantoj en la socio. Sed ni ankoraŭ ne sukcesis elĉerpi la grupon de pioniroj: Ekzemple inter studentoj ofte nur ĉ. triono scias, kio estas Esperanto, kaj kutime nur tre supraĵe. Se ni sukcesos bone informi kaj privarbi lernantojn ekde 14 jaroj kaj studentojn, plej verŝajne ni sukcesos plurobligi la nombron de Esperanto-lernantoj kaj -parolantoj en tiuj grupoj.

La teorio de disvastiĝo de novaj aferoj helpas ankaŭ klarigi, kial la klopodoj disvastigi Esperanton ĉe politikistoj apenaŭ sukcesis kaj havas nur malgrandan probablon sukcesi: Politikistoj kutime ne estas pioniroj. Ili subtenas aferojn, kiujn multaj civitanoj deziras. Politika agado do verŝajne povos havi sukceson nur post la varbado de la pioniroj kaj la fruaj adoptantoj.

Necesas multa varbado. Ni kalkulu ekzemple kun 1000 studentoj, kiuj vizitadas universitatan instituton. Prefere ni ĉiun informu ĉ. dekfoje. Do ni devas krei 10.000 kontaktojn – rigardojn al afiŝo sur biciklo, al gluetikedo, al flugfolio, al varba pulovero ktp. Ni havas ŝancon nur pri ĉ. 10 studentoj, kiuj eventuale lernos Esperanton en la nuna fazo de pioniroj. Multa laboro por ŝajne malgranda rezulto, sed ĝuste tio necesas. Kaj ni estu efikaj: Afiŝoj, gluetikedoj kaj T-ĉemizoj bezonas malpli da tempo ol disdonado de flugfolioj.

Indas kontroli la efikon de varbado. Tre utilas scii, kiom da homoj konas la nomon “Esperanto” antaŭ kaj post varbokampanjo kaj kiom ligas al Esperanto ideojn kiel “rapide lernebla lingvo” aŭ “kontaktoj en cent landoj”. Tiel oni pli bone komprenas la efikon de varbokampanjo ol per la nura rezulto laŭ nombro de kursanoj. Ne necesas fari tion tre science: Meti tri ĝis kvin demandojn al tridek homoj jam donas iom da bazo por prijuĝi; tia enketo fareblas ene de unu aŭ du horoj.

Necesas iom da mono. Malfacilas decidi kiom da mono necesas kaj estas pluraj metodoj por tio. Verŝajne elspezi 3-5% de la jara elspezo por informado kaj varbado ebligas iom da kresko, 10% supozeble kondukos al pli signifa kresko. Nuntempe multaj Esperanto-asocioj uzas nur ĉ. 1% de la jara elspezo por informado (kaj la membraroj malkreskas…).

Ne indas elspezi multan monon antaŭ ol oni scias, kiel fari tion. Eble dum pluraj jaroj oni dediĉu 5% de la jara buĝeto al rezervo por varbado kaj elspezu tiun ĉi monon nur post kiam edukiĝis Esperanto-varbfakuloj. Se vere neniu pretos studi pri varbado, oni povos post kelkaj jaroj remeti la monon al la ĝenerala kaso.

Libroj. Mi multe ĉerpis el du libroj de David Ogilvy, Konfesoj de varbisto (ĉapitroj ekde Kiel kreiĝas grandaj kampanjoj) kaj Ogilvy pri varbado (ĉapitroj kiel Varbado kiu vendas kaj Rekta varbado). Pri malmultekosta varbado informas Jay Conrad Levinson en la diversaj libroj de la serio Guerilla Marketing. Pri “disvastiĝo de novaj aferoj” (Diffusion of Innovations) skribis Everett Rogers en sia iom longa, sed bone legebla libro; aplikis tiujn ideojn al la mondo de komputiloj Geoffrey A. Moore en Crossing the Chasm kaj Inside the Tornado – indas transformi la ideojn el la komputila mondo al nia Esperanto-temo.

La fakuloj pri varbado kaj merkatiko certe ne agas plene laŭ la idealoj de la Esperanto-komunumo. Tamen ilia scio estas valorega por pli sukcese disvastigi nian lingvon kaj ĝiajn idealojn. Esperanto kaj Zamenhof meritas tion.

Lu Wunsch-Rolshoven
(EsperantoLand)

Ĉi tiu artikolo aperis en la oktobra kajero de La Ondo de Esperanto (2012).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2012, №10.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2012/09/216lu/

La gaja jubilea NR (Fotis Fred Dreyer)

Dekjariĝis la Novjara Renkontiĝo – fine de 2002 ĝi komenciĝis per kvintaga kunveno de 49 homoj en Fürstenberg norde de Berlino; inter tiuj estis deko da infanoj. Jam tiam infanoj gravis dum NR – intertempe ili havas sian propran regnon. Granda teamo zorgas pri ili, amuzas ilin kaj mem amuziĝas. Kaj la gepatroj kaj iliaj amikoj povas ĝoji pri unu semajno, dum kiu la infanoj havas ludkunulojn de mateno ĝis vespero; ofte dum NR-oj mi vidis mian propran filinon dum nur kelkaj minutoj tage.

NR kreiĝis, ĉar en Germanio mankis jarfina Esperanto-renkontiĝo por la generacio inter 30 kaj 50 jaroj. Ili estis tro maljunaj por IS, kiu tiam estis plenplena kun pli ol 300 partoprenantoj. Kaj multaj ne tro emis iri al IF, kiu disiĝis de IS komence de la 1980aj jaroj kaj sekve jam havis pli altan mezan aĝon. Krome ankaŭ IF estis granda renkontiĝo kun ĉ. 200 homoj kaj la organizanto HDP klare diris, ke li ne volas plian kreskon. Do indis organizi plian renkontiĝon.

La dua NR okazis en Tecklenburg apud Münster, proksime al Nederlando kaj Belgio; estis tutsemajna aranĝo, venis 60 homoj kaj la unuan fojon venis Christoph Frank, kiu ekde tiam estas kunorganizanto: li zorgas pri la infana programo, prezentas spektaklojn kaj okupiĝas pri la aranĝo de aliaj prezentoj. Aliaj kunorganizantoj dum la jaroj estis Gabi Schnell (tiam: Rothe), Julika Rosenstock, mia filino Iris kaj ekde tri jaroj Betti Maul-Propadović kaj Nicky Janssen. Ne penseble, kia estus NR sen ili, grandan dankon!

La tria NR okazis en Marienburg, sur monto kun bela rigardo al la rivero Mozelo. Venis jam 153 homoj, kio prezentis organizan defion, ĉar la ejo mem havis nur 105 litojn… En la postaj jaroj ni novjare festis dufoje en Frankfurt kaj en Saarbrücken kaj po unufoje en Trier kaj en Föckinghausen (oriente de Dortmund). Estis inter 150 kaj 195 partoprenantoj, kutime ĉirkaŭ 60 infanoj kaj junuloj, el kiuj la duono estas denaskuloj.

Post la kuniĝo de IS kaj AS al JES, kiu okazas en Pollando aŭ apud Pollando en Germanio, kreiĝis Novjara Internacia Semajno, programo por junuloj inter 14 kaj 35 jaroj ĉe la okcidenta limo de Germanio. Ĝi logas ĉefe junulojn ĝis 20 jaroj.

Pasintjarfine 177 homoj el 15 landoj kunvenis en Bitburg apud Trier – ĉefe el Belgio, Germanio kaj Francio, iom el Nederlando kaj Svislando, la aliaj el deko da aliaj eŭropaj landoj kaj el foraj Siberio, Kanado kaj Malio.

Ĉi-foje la 10a Novjara Renkontiĝo, organizata de la asocio EsperantoLand, estis la plej granda jarfina Esperanto-renkontiĝo.

La porinfanan programon “Tempo kaj maŝino”, zorge preparitan de Christoph Frank, Nicky Janssen kaj Betti Maul-Propadović multe helpata de siaj tri filinoj, povis ĝui sesdeko da infanoj kaj junuloj. Ili kantis aŭ manlaboris, partoprenis en pupteatro aŭ la filmkreada “Holivudeto”, konstruis elektromotoron aŭ aŭteton kaj partoprenis en la ludoposttagmezo “La tempomaŝino”. La pli aĝaj junuloj povis partopreni kadre de la porjunula programo, la 3a Novjara Internacia Semajno, ekzemple en geokaŝludoj, ĵonglado, filmprezentoj aŭ ekskursoj kaj krome memstare organizis sian tempon per diversaj ludoj, muziko kaj interparolado. La 16-jarulino Klára Ertl prezentis interesan prelegon pri “Hormonoj, feliĉo kaj filozofio” ripetitan pro peto de la publiko.

La bona prizorgado de infanoj permesis al la gepatroj kaj aliaj plenkreskuloj ĝui sian propran programon. Eblis konatiĝi kun vasta gamo de temoj – de budaismaj meditado kaj filozofio, sana manĝado, la ideo de salajro de vivo (baza enspezo por ĉiu), tra la estonteco de literaturo, la invento de nombroj, sorobana kalkulado, iksode portitaj malsanoj ĝis prezento de ŝparema aŭtomobilo, Burundo, Malto, enmigrado aŭ limoj por infanoj. Oni ofertis ankaŭ diversajn prelegojn rilate al la evoluigo de Esperantujo – la vortarprojekto ViVo, subtekstigo de filmoj, ĵurnalismo, varbado, politika agado, elita klubo, UEA kaj kiel kreskigi la nombron de infanlibroj en Esperanto (prezentiĝis la Bildlibro de la Tero kaj Hirthara Petro).

La Novjara Renkontiĝo proponis ankaŭ plurajn dancgrupojn – tango, liniodancoj, cirklodancoj, dancateliero de la muzikgrupo Kapriol’ kaj polonezo; oni povis senstreĉiĝi per gimnastiko kaj eklerni aŭ majstriĝi en Go-ludo. Eblis ankaŭ kanti ĥore kaj kanti kanonojn, kion gvidis Saskia Idzerda kaj Jesper Jacobsen, jam dum multaj jaroj fidelaj kontribuantoj al la muzika programo de NR. Plian kanon-kantadon prezentis la grupo Kapriol’, kiu ĝuigis la gastojn ankaŭ per bela kaj multe ŝatata koncerto.

En aliaj vesperoj okazis interalie kvizo pri eŭro kaj Eŭropo, prezento de fabelo kaj kantoj de Viéra el Tuluzo, surpriza vespero okaze de la dekjariĝo de NR, ludoj kaj fine adiaŭa vespero kun kontribuoj de partoprenantoj. Kaj meze de la semajno, kompreneble, estis la Silvestra festo kun bongusta bufedo kaj dancado ĝis malfrua nokto. Christoph Frank – multjara kaj meritplena kunorganizanto kaj teatroprezentanto dum NR – dufoje bele prezentis sian teatran rakonton Aleksandro kaj la mekanika muso.

Kompreneble ne mankis kursoj por komencantoj, progresantoj, progresintoj kaj konversaciemuloj, kiujn gvidis Jean-Luc Kristos, Gunter Neue kaj Peter Weide. La vesperan senstreĉiĝon en la trinkejo spertoplene organizis Helmut Klünder kaj Gunter Neue. Kaj por kompreni la devenon de unu el la trinkaĵoj ni ekskursis al ekspoziciejo de la bierfarejo de Bitburg.

Lu Wunsch-Rolshoven
EsperantoLand

Ĉi tiu artikolo aperis en la februara kajero de La Ondo de Esperanto (2012).
Ĉe represo bonvolu nepre indiki la fonton paperan (se en presaĵo) aŭ retan (se en retejo):
Papere: La Ondo de Esperanto, 2012, №2.
Rete: La Balta Ondo http://sezonoj.ru/2012/01/208nr/