“Kial li [Z] iris studi medicinon je pli ol mil kilometroj de sia hejmo? [...] Tio estas proksimume la distanco inter Varsovio, kie staris brila universitato, kaj Moskvo.”

Tio estas malĝusta. La medicina fakultato de la universitato de Varsovio estis unu el la plej malbonaj de tuta cara Rusio dum la studojaroj de Z. — Simple la cara administracio volis eviti, ke ĝi fariĝu centro de pola naciismo kontraŭ la rusa regado. Eĉ ne eblis akiri la universitatan gradon de “doctor medicinae”. Tial ankaŭ Z ne havis ĝin. “Doktoro Zamenhof” simple signifas “kuracisto Zamenhof” (sen la kroma postekzamena kvalifiko de “doctor” surbaze de memstara scienca esploro). Detalojn legu ĉi tie:

http://www.ipernity.com/blog/bernardo/219067

“La 2an [kun -n] eld. mi ankoraŭ ne konas, sed certe aĉetos.”

Pardonu la tajperaron.

http://www.ipernity.com/blog/bernardo/235608

De Borovko al Michaux

Rakonteti pri la nova Zamenhof-biografio “Homarano” (2009) de Aleksander Korĵenkov estas tre agrabla faro. Ĝi simple estas preskaŭ ĉiuaspekte bona kaj leginda libro kaj – mi aŭdacas la prognozon – nova klasikaĵo.

Kiel oni povas skribi ankoraŭ ion novan kaj nepre legindan pri Zamenhof post la biografioj de Privat, Drezen, Boulton, Ziólkowska, Itô Kanzi, Krasko, Wisniewski, Centassi kaj Masson, post la esploroj de Holzhaus, Maimon, Waringhien, post la Plena Verkaro de Zamenhof (PVZ) kaj la klasika Originala Verkaro (OV) de Dietterle, post multegaj enciklopediaj artikoloj kaj studoj pri unuopaj aspektoj en periodaĵoj kaj festlibroj (EBEA sole listigas pli ol 300)? Korĵenkov scias.

Unue, lia “Homarano” estas facile legebla kaj stile eleganta. Ĝi bone tenas la balancon inter faka ĝusteco kaj popular-scienca kompreneblo. Ĝi estas atento-kapta kaj -tena kiel romano kaj ne fortimigas per (ŝajn-) scienca lingvaĵo volapukeca. Aliflanke ĝi ne dronas en obskura fabel-flako hageografia kiel Boulton, Banet-Fornalowa aŭ Centassi/Masson. Korĵenkov scias skribi. [...]

k.t.p. ĝis

Sepe, centre – kaj provizore laste -”Homarano” ŝanĝas nian “klasikan” bildon pri Zamenhof surbaze de la “letero al Borovko”, al la pli realisma, pli persona kaj pli “vera” bildo surbaze de la “letero al Michaŭx”. [...]

Se vi ne volas aŭ povas legi dekduon da Zamenhof-biografioj, legu tiun ĉi. [...]

La 2a eld. mi ankoraŭ ne konas, sed certe aĉetos.

Ekz. li silentis pri la masakro al laboristoj en Barcelono en jaro 1909. li akceptis ordenon el hispana korto. Li nomis imperiestron el saksujo ” pacamanto” ktp.